تخصیص دارایی ها چیست
کارشناسان تعاریف مختلفی درباره تخصیص دارایی ها مطرح کرده اند اما یکی از بهترین این تعاریف این است که تخصیص دارایی ها شیوه یا تکنیکی برای تشکیل سبد دارایی است که هدف از آن متوازن کردن ریسک این سبد و متنوع کردن محتویات آن از طریق تقسیم دارایی بین ابزارهای مختلف نظیر سهام، اوراق قرضه دولتی، اوراق قرضه شرکت ها و... است. هر یک از این ابزارهای سرمایه گذاری ریسک و سود خاص خود را دارد به همین سبب تاثیرات آن بر سبد دارایی با گذشت زمان تغییر می کند. برای مثال در حالی که یکی از ابزارها با افزایش ارزش مواجه می شود دیگری ممکن است با کاهش ارزش روبه رو شود یا هیچ تغییر محسوسی نکند. اکثریت قریب به اتفاق کارشناسان تنوع در سبد دارایی ها را بسیار ضروری می دانند و آن را مانعی در برابر ریسک بازار قلمداد می کنند. در حقیقت از دید متخصصان سرمایه گذاری تصمیم گیری درباره شیوه تنوع بخشیدن به دارایی های مالی از مهم ترین تصمیم هایی است که هر فرد برای فعالیت موفق و بلندمدت باید اتخاذ کند. به عبارت دیگر انتخاب نوع سهام یا اوراق قرضه نسبت به شیوه تخصیص منابع مالی از درجه دوم اهمیت برخوردار است. بدین معنا که سرمایه گذارها ابتدا باید درباره شیوه متنوع کردن سبد دارایی های خود تصمیم بگیرند سپس به انتخاب نوع سهام و اوراق قرضه بپردازند.
در اینجا باید تاکید شود که هیچ روش ساده ای برای تشخیص بهترین ساختار برای سبد دارایی ها وجود ندارد که بتوان آن را برای همه سرمایه گذارها پیشنهاد کرد. با این حال مبناهایی وجود دارد که سرمایه گذار با توجه به آنها راحت تر و دقیق تر می تواند دارایی های خود را به خرید انواع ابزارهای سرمایه گذاری اختصاص دهد.
ریسک در برابر سود
توازن بر میزان ریسک و سودی که سرمایه گذار می پذیرد، مهم ترین معیار برای تشخیص نحوه تخصیص دارایی های خود در سبد دارایی است. تمام سرمایه گذارها مایلند بالاترین میزان سود و پایین ترین میزان ریسک را در سبد دارایی خود داشته باشند اما صرفاً با انتخاب سهام پرسود نمی توانند به هر دو هدف دست پیدا کنند. سقوط های بازار در سال های 1929 ، 1981 ، 1987 و نیز سال 2000 تا 2002 همگی مثال هایی از دورانی هستند که سرمایه گذاری تنها در پرسودترین سهام بهترین برنامه سرمایه گذاری نیست. تمام کسانی که در این سال ها چنین اقدام کردند بخش بزرگی از دارایی های خود را از دست دادند. اکنون زمان مواجه شدن با حقیقت است. در هر سرمایه گذاری احتمال سود و زیان وجود دارد و سرمایه گذاری شما لزوماً بهترین سرمایه گذاری نیست. به علت تغییر شرایط بازار و رفتارهای غیرقابل پیش بینی دیگر فعالان بازار هم احتمال سود و هم احتمال ریسک وجود دارد. عاملی که سرمایه گذارهای حریص را از سرمایه گذارهای موفق و معقول متمایز می کند توانایی گروه دوم در متوازن کردن ریسک و سود سرمایه گذاری هاست.
مسلماً سرمایه گذارهایی که تحمل بالاتری برای ریسک دارند باید بخش بزرگی از دارایی خود را در سهام سرمایه گذاری کنند اما اگر شما جزء آن دسته از سرمایه گذارهایی هستید که نگاهی بلندمدت به بازار مالی ندارید و نمی توانید افت و خیزهای کوتاه مدت بازار را تحمل کنید بهتر است عمدتاً در اوراق قرضه دولتی سرمایه گذاری کنید. این اوراق به سبب داشتن سود تضمین شده حداقل ریسک را دارند اما نرخ سود آنها بسیار پایین تر از سهام است.
صرفاً به نرم افزارهای مالی تکیه نکنید
نرم افزارهای برنامه ریزی مالی و تحقیقاتی که از سوی مشاوران مالی و شرکت های سرمایه گذاری ارائه می شوند سودمندتر هستند اما هرگز نباید برای تصمیم گیری های خود در زمینه تنوع سبد دارایی صرفاً به آنها تکیه کنید. هیچ برنامه از پیش تنظیم شده ای لزوماً برای شخص شما مناسب نیست. برای مثال یکی از روش های رایج در تخصیص دارایی ها به ابزارهای مختلف سرمایه گذاری به این شرح است. سن خود را از عدد 100 کم کنید. به عبارت دیگر اگر 35 سال دارید باید 65 درصد دارایی خود را صرف خرید سهام کنید و 35 درصد باقیمانده را به خرید اوراق قرضه اختصاص دهید.
اما در این روش و روش های مشابه دیگر اطلاعات مهم نظیر اینکه آیا شما زن یا مرد هستید، ازدواج کرده اید یا نه، آیا فرزند دارید و... در نظر گرفته نمی شود در حالی که هر یک از این شرایط در برنامه سرمایه گذاری شما موثر است. برای مثال مرد 35 ساله متاهلی که دارای فرزند است ریسک پذیری کمتری دارد و نباید 65 درصد دارایی خود را در سهام سرمایه گذاری کند. همچنین تحقیقات نشان می دهد بسیاری از این برنامه های از پیش نوشته شده اهداف مالی سرمایه گذار مدنظر قرار نگرفته است. به یاد داشته باشید که نهادهای مالی و شرکت های سرمایه گذاری مایلند شما را به یک برنامه از پیش موجود پایبند کنند نه به این دلیل که برنامه یاد شده بهترین برنامه برای شماست. بلکه به آن علت که این شرکت ها اینگونه راحت تر هستند. کارشناسان معتقدند نرم افزارهای مالی و برنامه های از پیش موجود صرفاً تا اندازه ای سرمایه گذار را راهنمایی می کنند. متناسب سازی برنامه ها با شخص شما روندی جداگانه است و باید به دقت انجام شود.
اهداف بلندمدت و کوتاه مدت خود را معین کنید.
وبلاگ تخصصی انجمن علمی حسابداری دانشکده سما واحدبیرجند